Yazılar

Unutmak gerçekten bir hafıza kusuru mu? Beynin neden bazı bilgileri geride bıraktığını; HSAM, yanlış anılar, seçici dikkat ve yeniden pekiştirme üzerinden keşfedin.

19. yüzyılda kadınların yazması yasak değildi, ancak bir kadının yazarlıktan para kazanması hanımefendiliğe yakışmayan bir eylem olarak görülüyordu. Hatta yazılarını para karşılığında yayımlamaları fuhuşla ilişkilendiriliyordu. Genel anlayışa göre kadınlar ev içi sorumlulukları ile ilgilenmeliydi; profesyonel yazarlık ise kadınlara uygun olmayan kamusal bir faaliyet olarak görülüyordu.

İlber Ortaylı’ya “Dostluk nedir?” diye sorulduğunda Cicero’ya atıfla çok kısa ama güçlü bir cevap veriyor: “Dostluk ebedidir. Çok nadirdir, ebedidir.”

İstanbul Film Festivali 1984’ten beri nisan ayında düzenlenen Türkiye’nin en köklü ve uluslararası nitelik taşıyan etkinliklerinden biridir. Film gösterimleri ve ödül törenlerinin yanı sıra 2006’dan beri yapılan Köprüde Buluşmalar sayesinde Türkiye’den yapımcı, yönetmen ve senaristleri uluslararası sinema profesyonelleriyle bir araya getirir.

Herzberg'in çift faktör teorisi, iş yerindeki memnuniyet ve memnuniyetsizliği tek bir çizginin iki ucu olarak değil, birbirinden bağımsız iki ayrı boyut olarak ele alır. Yani bu faktöre göre motivasyonsuzluk sadece siyah beyaz değil aynı zamanda grilerden de oluşur. Kurama göre iki tür faktör vardır: hijyen faktörleri ve motivatör faktörler.

Karar yorgunluğu, gün içinde çok fazla seçim yaptıktan sonra karar vermenin giderek zorlaşması olarak tanımlanabilir. Zihnimiz de bedenimiz gibi yorulur ve sürekli düşünmek, seçenekleri karşılaştırmak ve yanlış karar vermemeye çalışmak belirli bir enerji gerektirir.

Looply Social, markaların UGC içerik üretimini uçtan uca yöneten bir platform. 2.500'ü aşkın içerik üreticisinden oluşan ağıyla, brief hazırlanmasından çekime, revizyondan telif haklarının devrine kadar tüm süreci markanın yerine yürütüyor. Marka tarafında tek bir muhatap, tek bir sözleşme ve tek bir fatura var. Karşılığında ise TikTok ve Meta reklam hesaplarında doğrudan yayına alınabilecek, kullanım hakları devredilmiş bir kısa video akışı geliyor.

İşten eve geldiniz. Bir şeyler izlemek için televizyonu açtınız ama ne izleyeceğinize bir türlü karar veremiyorsunuz. Önünüzde yüzlerce dizi, film, belgesel ve animasyon var. Birkaç fragman izliyor, yorumlara göz atıyor, puanları karşılaştırıyorsunuz. Derken yarım saat geçiyor ama siz hâlâ bir şey seçememiş oluyorsunuz.

Ay’a baktığımızda hep aynı yüzünü görüyoruz. Bu durum çoğu insana normal geliyor ama düşündüğümüzde aslında biraz garip. Çünkü Ay da kendi etrafında dönüyor. Peki buna rağmen Ay’ın neden hep aynı yüzünü görüyoruz?

1808 yılında imzalanan Sened-i İttifak, tarih kitaplarımızda "Osmanlı'nın ilk anayasal belgesi" olarak anılıyor. Ancak sözleşmeyi böyle nitelemek aslında çok da doğru değil. Peki Sened-i İttifak neydi, nasıl ortaya çıktı ve neden bu kadar atıf yapılıyor?

Leon Festinger’in teorisine göre kişi, sahip olduğu inanç ve bilgi birikimiyle çelişen yeni durum, olay, bilgi veya davranışla karşılaştığında huzursuzluk, utanç veya stres hissi yaşar. Festinger’e göre insanlar, düşünceleri ve davranışları arasında tutarlılık kurmaya yönelik güçlü bir motivasyona sahiptir. Bu nedenle insanlar, bu davranış–düşünce çatışmasını azaltmak için çoğu zaman daha kolay olan yolu, yani düşüncelerini rasyonalize etme eğilimini gösterirler.

Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi’ni Umman Körfezi’ne bağlayan dar bir deniz geçidi olmasının ötesinde, dünya enerji sisteminin en kritik darboğazlarından biridir. Olası bir ABD-İran savaşında sıkça sorulan soru şudur: Dünyanın en güçlü donanmasına sahip ABD, neden Hürmüz’e zorla girip boğazı kolayca kontrol edemez?

Gece yatağa uzandığınızda tam uykuya dalacakken bedeninizin ağırlaştığını ama zihninizin hâlâ uyanık kaldığını hissettiğiniz oldu mu? Bazı insanlar bu anı yalnızca garip bir uyku deneyimi olarak yaşarken bazıları bedeninden ayrıldığını adeta odasını yukarıdan gördüğünü ya da başka yerlere gittiğini anlatır. İşte astral seyahat fikri tam da bu noktada başlar. Bilincin bedenden ayrılıp fiziksel dünyanın dışında yolculuk yapabildiği düşüncesi astral seyehat olarak adlandırılır.

Deus ex machina (Makineden Tanrı); edebiyat ve sinemada, kurgudaki içinden çıkılmaz bir sorunun, olay örgüsünün kendi mantığına dayanmayan, yapay, ani ve mucizevi bir dış müdahaleyle çözülmesidir. Genellikle nedensellik zincirini kıran, kolaya kaçılmış zayıf finalleri tanımlamak için kullanılır.

Algoritmalar bizi nasıl yönlendiriyor sorusu, dijital dünyada yaptığımız seçimleri anlamak için giderek daha önemli hâle geliyor. Sosyal medyada izlediğimiz videolardan dinlediğimiz müziklere, satın aldığımız ürünlerden gündem hakkında karşılaştığımız bilgilere kadar pek çok içerik algoritmalar tarafından kişiselleştiriliyor. Bu sistemler hayatımızı kolaylaştırırken düşüncelerimizi, duygularımızı ve tüketim alışkanlıklarımızı da fark ettirmeden etkileyebiliyor.

Bağırsak mikroplarının serotonin ve dopamin gibi nörotransmitterlerin üretiminde rol aldığı, dolayısıyla ruh hali, stres toleransı ve zihinsel berraklık üzerinde doğrudan etkili olduğu kanıtlanmıştır. Bağırsak sağlığı için probiyotik, prebiyotik, lifli beslenme ve düzenli sıvı tüketimi bir arada yürütülmelidir. Sadece prebiyotik lifler tüketmek yeterli değildir; bağırsaktaki canlı faydalı bakteri çeşitliliğini artırmak ve sindirim sistemini yormayan bir yaşam tarzı benims

“Carpe diem” muhtemelen bu ifadeyi bir filmde, ya da kitapta görmüşsündür. Genellikle anı yaşa şeklinde çevrilen bu söz, çoğu zaman sadece eğlenmek ya da günü kurtarmak gibi yorumlanıyor. Oysa carpe diem bundan çok daha derin bir anlam taşıyor. Latince kökenli olan bu ifade, Romalı şair Horatius’un bir şiirinden geliyor. En basit haliyle, geleceğin belirsizliği karşısında bugünün değerini bilmeyi öğütlüyor. Yani, sorumluluklardan kaçmak değil, içinde bulunduğumuz anı yaşamak

Kitabın adı Beelzebub’dan gelir; birçok dinde ve mitolojide en üst düzey şeytani figürlerden biridir ve “sineklerin efendisi” olarak anılır. Sineklerin efendisi aslında çocukların içindeki kötü ve karanlık tarafın sembolüdür.

Kıskançlık çoğu ilişkide bir noktaya kadar normal kabul edilir. Ama bazı durumlarda bu duygu, gerçeklikle bağını koparacak kadar ileri gidebilir. Othello sendromu, tam olarak bu noktada ortaya çıkar. Kişi, hiçbir somut kanıt olmadan partnerinin kendisini aldattığına kesin bir şekilde inanır. Bu kavramın adı ise edebiyattan geliyor. Shakespeare’in Othello adlı eserindeki ana karakter, bu durumun en çarpıcı örneklerinden biri.